Stanisław Prauss (1902 Kielce - Kielce 1967) - Polska - Generał Dionizy Czachowski z Adiutantem, Powstanie Styczniowe 1863-64, Akwarela na Papierze (Powstanie Styczniowe, Batalistyka, Naczelnik Województwa Sandomierskiego Rządu Narodowego)

Wymiary:
Rama: 70 cm × 89 cm
Praca w świetle passe-partout: 65,5 cm × 48,3 cm
Akwarela na papierze
Stanisław Prauss (1902–1967)
„Generał Dionizy Czachowski z adiutantem (Powstanie Styczniowe)”,
Sygnowana i datowana : Stanisław Prauss, Data nieczytelna

Wyjątkowa akwarela autorstwa Stanisława Praussa, cenionego malarza, grafika i pedagoga, przedstawiająca jedną z najbardziej rozpoznawalnych postaci Powstania Styczniowego – generała Dionizego Czachowskiego (1810–1863). Artysta ukazał scenę w dynamicznej, realistycznej kompozycji, w której centralne miejsce zajmuje postać dowódcy na koniu, otoczonego przez adiutanta i towarzyszących mu żołnierzy.
Prauss, znany z mistrzowskiego opanowania techniki akwareli, osiągnął tu niezwykłą lekkość i przejrzystość formy, łącząc subtelny rysunek z malarską wrażliwością na światło. Delikatne, przejrzyste tony barwne podkreślają chłodny klimat jesiennego krajobrazu i historyczną atmosferę wydarzenia. Uwagę zwraca precyzyjne oddanie mundurów, uzbrojenia i końskiego rzędu, co świadczy o doskonałej znajomości ikonografii epoki i dbałości artysty o historyczny detal.
Temat Powstania Styczniowego wielokrotnie powracał w twórczości Praussa, który — podobnie jak jego mistrzowie z kręgu szkoły monachijskiej — łączył realistyczne ujęcie z głębokim ładunkiem emocjonalnym. W prezentowanym dziele artysta nie tylko oddaje hołd bohaterom narodowym, ale również ukazuje ich w sposób pełen godności i wewnętrznego spokoju, wolny od patosu, a jednocześnie nasycony patriotycznym duchem.
Stan zachowania bardzo dobry, barwy zachowały pełną intensywność, papier bez uszkodzeń, akwarela oprawiona w klasyczną, złoconą ramę z passe-partout.
Akwarela Generał Dionizy Czachowski z adiutantem stanowi doskonały przykład historycznego malarstwa batalistycznego okresu powojennego, reprezentującego najwyższy poziom artystyczny warsztatu Stanisława Praussa. Praca łączy walory estetyczne z głęboką wartością historyczną, będąc zarówno świadectwem artystycznej kultury autora, jak i malarskim upamiętnieniem jednego z najważniejszych epizodów w dziejach walk o niepodległość Polski.
Stan jak na zdjęciach.
Stanisław Prauss [1902 w Kielcach - 1967 tamże] - polski malarz i grafik. Absolwent Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie (1924-1928), studiował także w krakowskiej ASP; uczeń Wojciecha Weissa. W czasie II wojny światowej wykładowca na tajnym Wydziale Architektury w Kielcach, w jego kieleckim mieszkaniu odbywały się zebrania Towarzystwa Miłośników Kielc. Aresztowany w 1944 r. i wywieziony do obozu Birkhahn-Mötzlich; do Kielc powrócił w 1945 r.
Zainteresowania Praussa skupiały się przede wszystkim na ziemi kieleckiej: scenach wiejskich, krajobrazach i architekturze. Chętnie sięgał również po tematykę batalistyczną, w tym uzbrojenie i umundurowanie legionistów.