MARC CHAGALL (1887-1985), „Drzewo życia” (L'Arbre de vie / The Tree of Life) 1984 r. (1948)

Litografia barwna, na papierze velin, 56 x 43 cm;
Pochodzi z limitowanej, oficjalnej edycji wystawowej Rétrospective Marc Chagall, Fondation Maeght, 1984”
Wydawca: Fondation Maeght, litografowano w renomowanej paryskiej pracowni Imprimerie ARTE (Maeght Éditeur).
Wielka retrospektywa prac Chagalla (Rétrospective Marc Chagall / Rétrospective de l'œuvre peint) odbyła się w Fondation Maeght w Saint-Paul-de-Vence w dniach od 3 lipca do 15 października 1984 roku.
Podczas przygotowań oraz trwania retrospektywy w lipcu 1984 roku Marc Chagall, mieszkał w sąsiedztwie fundacji i osobiście nadzorował wydarzenia organizowane przez swoich wieloletnich przyjaciół i wydawców – rodzinę Maeght.
Chagall współpracował z Aimé i Marguerite Maeght od 1950 roku. Był jednym z kluczowych artystów związanych z fundacją od momentu jej otwarcia w 1964 roku (stworzył m.in. wielką mozaikę ścienną dla fundacji). Retrospektywa w lipcu 1984 roku była ukoronowaniem tej wielodekadowej przyjaźni i współpracy twórczej na kilka miesięcy przed śmiercią artysty. Rok po tym wielkim wydarzeniu artystycznym Marc Chagall umarł w wieku 97 lat.
Dzieło zawiera wszystkie najbardziej rozpoznawalne elementy ikonografii Chagalla. Centralne, rozłożyste drzewo o ciepłych, jesiennych odcieniach (czerwienie, pomarańcze, żółcie) stanowi oś kompozycji. W tradycji żydowskiej i chrześcijańskiej drzewo życia odnosi się do odrodzenia, nadziei, ciągłości pokoleń i boskiego błogosławieństwa. Po prawej stronie, na tle głębokiego błękitu, widać postać z korpusem ptaka/skrzypka oraz dużego koguta u góry. Ptak i kogut w twórczości Chagalla oznaczają zwiastowanie nowego dnia, odrodzenie. U dołu widoczny jest profil malarza z zieloną twarzą, trzymającego paletę i pędzle.
Dzieło panuje w poetyckim, onirycznym nastroju – granice między grawitacją, czasem a przestrzenią zacierają się, tworząc baśniową opowieść o miłości, pamięci i sztuce.